Cả xóm đi học ngôn ngữ ký hiệu làm chàng trai điếc bất ngờ và cảm động

Các nhà tài trợ đã dành ra một tháng để trang bị camera cần thiết và dạy những người hàng xóm của Muharrem ngôn ngữ kí hiệu. Và ngày đó đã đến, sáng ngày 28 tháng 12, Ozlem đã cùng em trai Muharrem dạo quanh khu phố, anh đã vô cùng bất ngờ bởi anh chưa từng thấy nhiều người dùng ngôn ngữ kí hiệu đến vậy.

Video này được dùng để nâng cao nhận thức về trung tâm hỗ trợ khách hàng qua điện thoại của Samsung dành cho người khiếm thính và người có vấn đề về thính giác ở Thổ Nhĩ Kỳ. Thật tuyệt vời khi xem những chương trình quảng cáo mang đến cho con người niềm tin về cuộc sống tốt đẹp hơn.

Hàng xóm của Muharrem đã bí mật học ngôn ngữ kí hiệu trong một tháng

ngon ngu ky hieu 1

ngon ngu ky hieu 2

Những chiếc camera đã được trang bị và lắp đặt khắp con phố

ngon ngu ky hieu 3

Vào một ngày đẹp trời, Muharrem đã cùng chị gái Ozlem đi dạo…

ngon ngu ky hieu 4

…và đã được một người đàn ông bất ngờ chào đón: “Chào buổi sáng”- bằng ngôn ngữ kí hiệu!

ngon ngu ky hieu 5

Người bán bánh cũng không phải ngoại lệ, ông bán chiếc bánh vòng cho chàng trai và nói chuyện với anh bằng ngôn ngữ kí hiệu

ngon ngu ky hieu 6

Chưa hết, người đàn ông ở hàng rau củ đã đánh rơi ba quả cam, khi Muharrem và chị gái nhặt giúp…

ngon ngu ky hieu 7

…anh đã tặng mỗi người một quả táo bằng ngôn ngữ kí hiệu

ngon ngu ky hieu 8

Anh cảm thấy thật khó hiểu, sao ai cũng dùng ngôn ngữ kí hiệu thế?

ngon ngu ky hieu 9

Và… cả người lái xe taxi ư?

ngon ngu ky hieu 10

Anh không hiểu chuyện gì đang diễn ra nữa, nhưng chị gái anh thì biết hết mọi chuyện

ngon ngu ky hieu 11

Khi họ tới quảng trường của thị trấn, đội ngũ đã chuẩn bị cho màn diễn cuối cùng…

ngon ngu ky hieu 12

Xung quanh anh là những người hàng xóm dùng ngôn ngữ kí hiệu!

ngon ngu ky hieu 13

Phản ứng trước món quà đầy bất ngờ này đã nói lên hết cảm xúc của anh lúc đó

ngon ngu ky hieu 14

ngon ngu ky hieu 15

ngon ngu ky hieu 16

Việc này đã thể hiện ra tầm quan trọng của việc phá bỏ mọi rào cản trong giao tiếp…

ngon ngu ky hieu 17

…cũng như ý nghĩa lớn lao của nó đối với những con người phải tự mình vượt qua cái rào cản đó từng ngày trong cuộc sống.

ngon ngu ky hieu 18

Video:

Huyền My


Xem thêm:

Chiếc ‘áo thun ký hiệu’ nổi tiếng Internet ra đời từ… một vụ hỏng xe ở VN

Florian, Georg, và Stefan, ba nhà sáng lập công ty IconSpeak, hy vọng rằng việc giao tiếp khó khăn do ngôn ngữ khác nhau giữa các vùng trên thế giới sẽ được giải quyết hoặc thậm chí được tháo gỡ hoàn toàn với một loại ngôn ngữ ký hiệu đầy “thiết thực và hơp lý”.

Câu chuyện của Icon Speak bắt đầu từ Việt Nam vào tháng 4 năm 2015 khi Florian và Georg đi xe máy xuyên Việt và gặp phải sự cố. Chiếc xe máy của Georg bị chết máy tại một vùng quê miền Nam Việt Nam trong khi xe của Floran vẫn chạy tốt. Cả hai đã cố gắng kéo chiếc xe hỏng đến thị trấn gần nhất để sửa chữa.

Và rồi cả hai đã gặp phải vấn đề về ngôn ngữ ngay từ đầu. Họ không biết tiếng Việt và người thợ sửa xe tại thị trấn cũng không thể nói được ngôn ngữ nào mà hai thanh niên Thụy Sỹ này hiểu được.

Georg và Florian biết về tính trạng của chiếc xe nhưng không tài nào diễn đạt cho người thợ sửa xe hiểu được.

Ngược lại người thợ sửa xe cũng không thể giải thích chính xác tình hình chiếc xe cho khách hàng của mình.

Dù sao thì cuối cùng họ cũng sửa được chiếc xe và trở về Nha Trang. Qua trải nghiệm đó, cả hai nghĩ đến việc tìm câu trả lời cho băn khoăn của mình:

Có cách nào để vượt qua rào cản ngôn ngữ một cách đơn giản, đỡ căng thẳng và hiệu quả hơn không?

Sau khi trở về Thụy Sỹ, hai chàng cử nhân ngành Quản Trị Kinh Doanh Florian and George đã cùng với Stefan, người bạn thời thơ ấu của Florian lên ý tưởng và xây dựng các “ngôn ngữ biểu tượng” của IconSpeak.

Stefan đã chia sẻ về chuyến phiêu lưu của IconSpeak với Đại Kỷ Nguyên qua một bức thư điện tử.

Dựa trên lý thuyết thứ bậc nhu cầu của nhà tâm lý học người Mỹ Abraham Maslow, bộ ba đã thiết kế 39 biểu tượng đầu tiên của một loại ngôn ngữ biểu tượng “thiết thực và hợp lý”.

Stefan nói rằng mục đích của họ là tạo ra một loạt các biểu tượng “hữu dụng, trung lập, dễ hiểu trên toàn cầu và không bị lỗi thời”.


Các biểu tượng thể hiện những điều căn bản như “thức ăn”, “thời gian”, và “nhà tắm” có thể giúp những người khác biệt ngôn ngữ giao tiếp với nhau hiệu quả.

Sau khi thiết kế xong các biểu tượng cơ bản, họ quyết định in chúng lên những chiếc áo phông.

Áo phông là một loại sản phẩm đặc thù, không cần sạc pin cũng chẳng cần phần mềm đặc dụng và chi phí không cao. Sản phẩm đầu tiên của IconSpeak đã ra đời như thế, mang tới cho dân phượt một phương tiện giao tiếp lý tưởng.

Những chiếc áo này do một công ty in ấn ở California cung cấp với nguyên liệu là sợi bông sinh học được sản xuất trong các điều kiện quy chuẩn đạo đức, vì thế sản phẩm này càng dễ đi vào lòng người.

Dòng sản phẩm đầu tiên của IconSpeak mang tên World (thế giới),  bao gồm nhiều loại áo phông cho cả nam và nữ, cùng các túi xách tiện dụng với các dòng biểu tượng nhắm tới nhu cầu của dân phượt như “tiền”, “khách sạn”, và “máy bay”.

IconSpeak cũng đã ra mắt dòng sản phẩm thứ hai có tên gọi là Stories (Những Câu Chuyện) với những sản phẩm có thể kể thành một câu chuyện. Stefan nói đó sẽ là “Một câu chuyện ngắn. Một lời phát biểu”.

Stefan cho biết phần ngôn ngữ chính hiện chưa được hoàn thiện. Anh nói: “Chúng tôi đang cố gắng xây dựng ngôn ngữ này cùng các chuyên gia và cộng đồng.”

Công ty này cũng đã trao đổi với các nhà ngôn ngữ học và những người khuyết tật để hiểu hơn cách hoàn thiện hệ thống ngôn ngữ biểu tượng của họ.

Trong khi các sản phẩm thời trang như khăn quàng và băng-đô đang được sản xuất thì một “loạt các sản phẩm và ứng dụng khác cũng đang được phát triển, và trong đó bao gồm những tư duy phi hệ thống”.

Florian, Georg và Stefan đều tin rằng họ có thể xóa tan rào cản ngôn ngữ bằng một hệ thống ngôn ngữ biểu tượng “thiết thực và hợp lý”. Chúng ta hãy cùng chờ xem liệu họ có thể làm được điều nay hay không!

Giuliana Manca , Đại Kỷ Nguyên tiếng Anh
Ly Ly biên dịch


Xem thêm:

Sao Marseille cưa đổ ‘bom sex’ hơn 19 tuổi

Cựu người mẫu Playboy nổi tiếng Pamela Anderson tới sân cổ vũ ‘phi công’ Adil Rami trong trận đấu thắng 2-0 trước Toulouse cuối tuần qua.

Người đẹp Pamela Anderson chăm chú theo dõi Adil Rami thi đấu trên khán đài sân

Người đẹp Pamela Anderson chăm chú theo dõi Adil Rami thi đấu trên khán đài sân Velodrome. Ảnh: Sun.

Trên khán đài sân Velodrome, người đẹp 50 tuổi tỏ ra căng thẳng và hồi hộp trong khi bạn trai kém 19 tuổi đang thi đấu. Cuối cùng Pamela Anderson cũng nở nụ cười mãn nguyện khi Marseille của Adil Rami giành chiến thắng với hai bàn do công của Florian Thauvin và Lucas Ocampos.

Theo The Sun, hậu vệ 31 tuổi và người đẹp tóc vàng bốc lửa bắt đầu hẹn hò từ tháng 6 khi được trông thấy tay trong tay ở St Tropez. Bất chấp khoảng cách tuổi tác, cặp đôi yêu nhau thắm thiết. Tuy nhiên mới đây, cựu mẫu Playboy thổ lộ sự ngưỡng mộ dành cho Julian Assange, nhà sáng lập trang Wikileaks, khiến Rami nổi máu ghen.

Trong chương trình “Chào buổi sáng nước Anh”, Pamela Anderson thú nhận “yêu” Julian Assange và cảm thấy sự can đảm của người đàn ông 46 tuổi rất thu hút nhưng cũng nói rõ rằng đang yêu một người khác.

“Không vui sao khi mỗi nơi tôi đến đều có một cuộc phiêu lưu tình ái. Vâng, chúng tôi là bạn, rất thân đấy. Tôi yêu Julian, anh ấy là một trong những người thú vị nhất mà tôi từng gặp. Anh gan dạ và không gì quyến rũ hơn lòng can đảm. Tôi không gọi đó là tình yêu bởi tôi cũng có một cuộc tình của mình trong đời rồi. Liệu có người đàn ông nào làm được tất cả việc đó không. Tôi yêu quý Julian nhưng tôi đã có bạn trai rồi”, người đẹp chia sẻ.

Hậu vệ người Pháp cũng nổi tiếng là một tay chơi đào hoa

Hậu vệ người Pháp cũng nổi tiếng là một ‘tay chơi đào hoa’. Ảnh: Sun.

Bạn gái 50 tuổi của Rami là người mẫu kiêm diễn viên nổi tiếng khắp thế giới hàng chục năm trước và được mệnh danh là “Quả bom sex”. Người đẹp tóc vàng được biết đến với thân hình nóng bỏng, không ngại trút bỏ xiêm y cùng hàng loạt scandal tình ái trong quá khứ. Trong khi đó, hậu vệ Marseille cũng là một “tay chơi” đào hoa không kém với nhiều cuộc tình chóng vánh.

Trước khi đến với Pamela Anderson, Adil Rami và người đẹp hơn 5 tuổi Sidoni Biemont quấn quýt bên nhau suốt 5 năm. Tại Euro 2016, Sidoni Biemont vác bụng bầu song sinh tới cổ vũ tuyển thủ Pháp, tuy nhiên không lâu sau khi nàng sinh con, chàng lại mải vui theo cuộc tình khác.

Người tình 50 tuổi của sao Marseille là cựu mẫu kiêm diễn viên nóng bỏng, được mệnh danh là

Người tình 50 tuổi của sao Marseille là cựu mẫu kiêm diễn viên nóng bỏng, được mệnh danh là ‘Quả bom sex’. Ảnh: Sun.

Người phụ nữ béo nhất thế giới qua đời

Sau nửa năm phẫu thuật giảm một nửa trọng lượng, người phụ nữ Ai Cập chết vì bệnh tim và rối loạn chức năng thận.

nguoi-phu-nu-beo-nhat-the-gioi-qua-doi

Eman khi nằm điều trị tại bệnh viện Burjeel ở UAE.

Eman Abdul Atti (người Ai Cập) được mệnh danh là người phụ nữ béo nhất thế giới với cân nặng lên tới 500 kg. Hồi đầu năm nay, nhờ sự giúp đỡ của các bác sĩ ở bệnh viện Saifee tại Mumbai, Ấn Độ, chỉ vài tuần sau sinh nhật tuổi 37, Eman đã giảm một nửa trọng lượng của mình, xuống còn 250 kg.

Sau đó, gia đình Eman yêu cầu chuyển cô đến bệnh viện Burjeel ở Abu Dhabi, Các tiểu vương quốc Ảrập thống nhất (UAE), để tiếp tục điều trị và theo dõi. Ngày 25/9, gia đình của Eman đột ngột thông báo cô đã qua đời tại bệnh viện.

Bệnh viện Burjeel, nơi Eman được đưa vào điều trị hồi tháng 5, tuyên bố cô chết vì bệnh tim và rối loạn chức năng thận – hệ quả từ bệnh béo phì. Theo tờ Gulf News, tình trạng của Eman xấu đi nhanh chóng những ngày gần đây, bất chấp các dấu hiệu cải thiện từ khi cô nhập viện.

Gia đình Eman bày tỏ lòng biết ơn đối với các dịch vụ chăm sóc sức khỏe ở Abu Dhabi đã tận tình cứu chữa cho cô. Bệnh viện đã gửi lời chia buồn tới gia đình Eman.

nguoi-phu-nu-beo-nhat-the-gioi-qua-doi-1

Người phụ nữ này từng nặng 500 kg và được mệnh danh là người phụ nữ béo nhất thế giới.

Eman nặng 5 kg khi chào đời và được chẩn đoán mắc bệnh vẩy nến. Đến năm 11 tuổi, Eman ngày càng béo phì và không thể ra khỏi nhà trong suốt 25 năm. Cô đã được đưa đến Ấn Độ bằng máy bay chở hàng hồi đầu tháng 2 để tiến hành các phương pháp điều trị và phẫu thuật giảm cân.

Người thân ngóng tin 10 ngư dân mất tích trong bão số 10

Những người mẹ, người vợ ở Thanh Hóa đang ngóng chờ tin tức 10 ngư dân đi trên chiếc tàu vỏ thép mất liên lạc trong bão.

Ngày 17/9, đông đảo bà con lối xóm, người thân tập trung tại gia đình thuyền trưởng Nguyễn Văn Tuy (45 tuổi, ở thôn Thành Lộc, huyện Hậu Lộc) để ngóng tin tìm kiếm chiếc tàu cùng 10 ngư dân mất liên lạc khi hoạt động trên biển trong cơn bão số 10.

Tàu vỏ thép mất liên lạc trong bão

Trước đó, ngày 9/9, tàu cá mang số hiệu TH-9366-TS do anh Tuy làm thuyền trưởng, cũng là chủ tàu xuất bến từ cảng Quy Nhơn đi ngư trường Hoàng Sa – Trường Sa để đánh bắt thủy hải sản. Trên tàu, ngoài anh Tuy còn có 9 thuyền viên.

Khi nhận được thông tin về cơn bão số 10, anh Tuy có liên lạc với gia đình và địa phương. Tuy nhiên, từ ngày 13/9 đến nay, gia đình các thuyền viên và lực lượng chức năng đã mất liên lạc với tàu cá này.

Nguoi than ngong tin 10 ngu dan mat tich trong bao so 10 hinh anh 1
Chị Gấm ngồi bần thần kể lại sự việc mất liên lạc với em trai là thuyền trưởng Tuy. Ảnh: Nguyễn Dương.

Chị Nguyễn Thị Gấm (42 tuổi, chị gái thuyền trưởng Tuy), chia sẻ ban đầu mọi người đinh ninh tàu đi vào vùng không có sóng nên tạm thời mất liên lạc.

“Ngày 14/9, 3 tàu đi cùng đều đã về đất liền tránh bão. Riêng tàu anh Tuy bặt vô âm tín từ trước ngày bão đổ bộ đến nay”, chị Gấm bày tỏ lo lắng.

Theo em gái vị thuyền trưởng, chiếc tàu của anh Tuy là loại vỏ thép có công suất 829 CV, đóng theo Nghị định 67. Tàu được hạ thủy vào đầu năm 2017, có tổng vốn đầu tư gần 18 tỷ đồng, đã đánh bắt được 7 chuyến.

“Anh trai tôi là một ngư dân dày dạn kinh nghiệm với 30 năm đi biển. Nhưng chuyến đi lần này, anh khiến mọi người rất lo lắng’’, người chị kể đứt quãng, lặng giọng.

Nguoi than ngong tin 10 ngu dan mat tich trong bao so 10 hinh anh 2
Người thân, bà con lối xóm tập trung ngóng chờ tin tức 10 ngư dân. Ảnh: Nguyễn Dương.

Vợ ngóng chồng, mẹ già mòn mỏi chờ tin con

Cũng theo chị Gấm, thuyền trưởng Tuy sinh được 5 người con (4 gái, 1 trai) đều đang tuổi ăn học. Hai hôm nay, chị Hoàng Thị Xuyên (vợ anh Tuy) kiệt sức, nằm trong phòng mòn mỏi mong ngóng tin chồng. Mọi người thay nhau túc trực để chăm sóc, động viên.

Ở gian phòng khách, bà Hoàng Thị Xuân (64 tuổi, thôn Tiến Thắng, xã Ngư Lộc), mẹ thuyền viên Nguyễn Mạnh Tuấn (45 tuổi) ngồi bệt dưới nền đất, ánh mắt âu lo.

“Sáng 14/9, tôi nghe tin liền tức tốc chạy đến nhà anh Tuy để ngóng tin. Từ thời điểm đó đến nay, ngày nào tôi cũng đến ngồi đây nhưng đều chưa có tin tức gì về con”, bà nói.

Nguoi than ngong tin 10 ngu dan mat tich trong bao so 10 hinh anh 3
Bà Xuân lo lắng ngồi ngóng tin người con trai mất liên lạc. Ảnh: Nguyễn Dương.

Bà lão kể anh Tuấn có 4 con, các cháu đều còn nhỏ. Gia đình anh hoàn cảnh khó khăn, ở nhà cấp 4 dột nát. Trước kia, anh Tuấn từng vay vốn để làm chủ một chiếc tàu với ước nguyện vươn khơi đánh bắt, thay đổi cuộc sống.

“Số phận trớ trêu, tàu làm ăn không được, nó bán tàu nhưng còn khoản nợ khoảng 200 triệu đồng. Đầu năm nay, nó xuống tàu vỏ thép của anh Tuy đi làm, mong kiếm tiền trả được khoản nợ. Giờ này lại không rõ đang ở đâu”, bà Xuân buồn bã nói.

Ngoài chị Xuyên, bà Xuân, người thân của các gia đình của thuyền viên trên tàu đều đang ngóng chờ tin tức từ phía các cơ quan chức năng. Họ đều hy vọng sẽ có tin báo chiếc tàu đang trong vùng an toàn và chồng con sẽ an toàn trở về đất liền.

3 trong 10 ngư dân là họ hàng

Ông Nguyễn Văn Ngữ, Chủ tịch UBND xã Ngư Lộc, cho biết trong 10 ngư dân mất liên lạc, 3 người có quan hệ họ hàng. Thuyền trưởng Tuy đi cùng em trai Nguyễn Văn Duy (36 tuổi) và người anh em con dì tên Nguyễn Văn Hiểu (43 tuổi). Trong 7 ngư dân còn lại, một quê Bình Thuận, còn lại cùng địa phương với anh Tuy.

Cũng theo ông Ngữ, sau khi nhận tin, xã đã trình báo sự việc đến tỉnh và các cơ quan chức năng để được hỗ trợ tìm kiếm các ngư dân.

“Có ba tàu vỏ thép (hai ở xã Ngư Lộc, một ở Nghệ An) sáng nay đã xuất phát vào vùng ngư trường – nơi tàu anh Tuy mất liên lạc để hỗ trợ tìm kiếm”, ông Ngữ thông tin.

Nguyễn Văn Tuy (45 tuổi), Nguyễn Văn Duy (36 tuổi), Nguyễn Mạnh Tuấn (45 tuổi), Nguyễn Văn Đồng (28 tuổi, cùng ở xã Ngư Lộc, Hậu Lộc).

Nguyễn Văn Duyên (22 tuổi), Nguyễn Văn Hiểu (43 tuổi), Phạm Văn Đại (37 tuổi), Nguyễn Văn Dương (37 tuổi, cùng xã Minh Lộc, Hậu Lộc).

Đoàn Văn Toàn (33 tuổi, Hưng Lộc, Hậu Lộc) và Phạm Văn Đồng (47 tuổi, tỉnh Bình Thuận).

2 cô gái xinh đẹp dùng năng lượng xanh để đào tiền ảo

Đào tiền kĩ thuật số vốn ngốn rất nhiều điện năng. Tuy nhiên, công nghệ sử dụng sức nước của Hydro Miner giúp tiết kiệm đáng kể năng lượng hoang phí.

Hydro Miner là công ty chuyên đầu tư vào lĩnh vực đào tiền kỹ thuật số sử dụng năng lượng thiên nhiên thân thiện với môi trường, đặc biệt là sức nước do hai chị em doanh nhân người Áo sáng lập vào năm 2016. Hydro Miner xây dựng nhiều trạm thủy điện ngay trên dãy Alps để chuyển hóa năng lượng cho các máy đào tiền ảo.

Hai chị em Nadine và Nicole Damblon bắt đầu dấn thân vào lĩnh vực này cùng nhau ngay từ năm 2014. Nghe lời khuyên từ một người bạn, người em Nicole bắt đầu đào tiền ảo sử dụng máy tính cá nhân của người chị và đã kiếm được khoảng 200 USD.

Sau đó, nhận thấy món lợi cực lớn từ thị trường mới mẻ này, người chị Nadine cũng bị cuốn theo, họ quyết định mua chiếc máy đào đầu tiên nhập khẩu từ Trung Quốc.

Hydro Miner: Một mũi tên trúng hai đích

Lúc đầu, cặp chị em bỏ vốn thuê một căn hộ ở Vienna và bắt đầu đầu tư thêm một vài máy đào tiền ảo. Tuy nhiên, lượng tiêu thụ điện năng tăng cao nhưng hiệu suất đào tiền lại không đạt như mong đợi gây lỗ vốn. Nadine và Nicole Damblon đã có quyết định đột phá: sử dụng nguồn thủy năng có sẵn trong tự nhiên nhằm cung cấp năng lượng cho các máy đào.

2 co gai xinh dep dung nang luong xanh de dao tien ao hinh anh 1
Công nghệ đào tiền ảo nhờ vào sức nước. Ảnh: HydroMiner.

Hydro Miner được thành lập với hai trạm thủy điện tọa lạc ngay trên triền núi đẹp nhất Châu Âu thuộc đỉnh Alps thơ mộng. Với hai trạm phát này, Hydro Miner dùng chúng để vận hành hơn 3.000 trâu cày làm việc với công suất lớn, chủ yếu đào Ethereum và Siacoins.

“Chúng tôi dự định sẽ lập thêm một ICO để thu hút nguồn vốn đầu tư cho công ty, chủ yếu tập trung vào các nhà đầu tư nhỏ lẻ, tự túc”, Nadine Damblon chia sẻ.

Bằng cách sử dụng sức nước, nguồn năng lượng carbon tự nhiên, không gây độc hại cho môi trường và chi phí vận hành cực kì thấp, công ty tiết kiệm đến 85% số tiền chi trả cho lượng điện năng tiêu tốn. Không những thế, với công nghệ này, số tiền bỏ ra để giảm nhiệt cho các trâu cày là hoàn toàn miễn phí nhờ vị trí đắc địa gần nguồn nước mát mẻ.

Cùng nhau trở thành “thợ đào xanh”

Hydro Miner cung cấp cho người đầu tư nhỏ lẻ những token (một dạng cổ phiếu ảo) trên mạng lưới đồng Ehthereum. Mỗi token tượng trưng giá trị của phần thưởng mà người dùng được hưởng qua một đơn vị điện năng watt.

2 co gai xinh dep dung nang luong xanh de dao tien ao hinh anh 2
Hai chị em đồng sáng lập Hydro Miner, Nadine và Nicole Damblon. Ảnh: HydroMiner.

Bằng cách này người dùng được hưởng lợi cũng như thu hồi vốn từ Hydro Miner nhanh chóng và dễ dàng hơn. Hơn nữa, các khách hàng của Hydro Miner sẽ qua mặt được một lượng lớn đối thủ cạnh tranh vì không có nhiều công ty chịu sử dụng hệ thống này.

“Chúng tôi cho phép khách hàng sử dụng hệ thống watt trong khi đào, điều này làm giảm độ khó mỗi khi đào được một đơn vị. Tại Hydro Miner, bạn là một thợ đào tiền ảo kiêm nhà hoạt động môi trường, vì chất thải độc hại từ công nghệ này hoàn toàn không hiện hữu”, Nicole Damblon nói.

Trở thành một “thợ đào xanh” đồng nghĩa với việc khách hàng không chỉ đầu tư vào đào tiền ảo, mà còn góp phần tiết kiệm năng lượng, bảo vệ môi trường thiên nhiên. Theo diễn đàn Medium.com, Hydro Miner sử dụng 89% lượng carbon từ thiên nhiên nhưng lại cho ra hiệu suất tới 90%.

“Tại Hydro Miner, bạn là một thợ đào tiền ảo kiêm nhà hoạt động môi trường”

Nicole Damblon, CFO Hydro Miner

Tuy nhiên, Hydro Miner vẫn đang nằm trong giai đoạn thu hút nguồn vốn cũng như chưa được phổ biến rộng rãi vì đối tượng khách hàng mà công ty nhắm tới chủ yếu là nhà đầu tư nhỏ lẻ.

Dự án này đang tập trung đào bốn loại tiền khác nhau với công suất lần lượt là ETH 40%, ETC 20%, ZEC 20% và SC 20%.

Hydro Miner: công nghệ đào tiền ảo bằng năng lượng xanh
Hydro Miner sử dụng các trạm thủy điện cung cấp năng lượng cho các máy đào tiền ảo.

Liverpool lần đầu tiên xiêu lòng trước sự theo đuổi gắt gao từ Barca

Kỳ chuyển nhượng mùa Hè 2017, Coutinho là mục tiêu Barcelona theo đuổi ráo riết. Sau khi để Neymar ra đi, Gã khổng lồ xứ Catalan càng cố gắng tìm đủ cách để đưa về một cầu thủ đẳng cấp lấp đầy chỗ trống.

Tuy nhiên dù Barca ra giá đến 4 lần với mức tiền tăng dần, đội chủ sân Anfield vẫn không hề rung rinh. Họ kiên quyết giữ người đến cùng dù bản thân Coutinho cũng rất muốn được ra đi.

Liverpool lần đầu tiên xiêu lòng trước sự theo đuổi gắt gao từ Barca - Ảnh 1.

Coutinho vẫn được Barcelona săn đón ráo riết.

Theo The Sun, 25 ngày từ khi kỳ chuyển nhượng mùa Hè kết thúc, Barca vẫn bám sát chân sút người Brazil. Họ đang hi vọng sẽ có được sự phục vụ của Coutinho sau kỳ chuyển nhượng tháng Giêng. Nếu lâu hơn thì vào mùa Hè 2018, chân sút này sẽ là người của sân Nou Camp.

Phía Liverpool cũng được cho là lần đầu tiên có động thái xem xét bán đi ngôi sao này vì sự săn đón ráo riết từ Barcelona.

Người đại diện cũng như gia đình Coutinho đã có cuộc gặp mặt với các “sếp” ở Liverpool nhằm thảo luận phương pháp giúp chân sút sinh năm 1992 có thể rời đi một cách êm đẹp.

Hồi mùa Hè, mặc dù rất muốn có sự phục vụ của Coutinho song đội chủ sân Nou Camp chưa từng một lần gặp mặt trực tiếp với phía The Kop để thương thảo. Các lần ra giá, chuyển giao đều được thực hiện qua email.

Hiện tại có lẽ chỉ cần Liverpool thỏa hiệp, Barcelona ra giá chấp nhận được thì ngày Coutinho đến Tây Ban Nha thi đấu sẽ không còn xa xôi.

Về nước Anh nhưng không phục vụ Man United, “sát thủ” một thời gặp vận đen bí ẩn

Cuối tuần vừa rồi, Chicharito đã ghi bàn thắng thứ 40 trong sự nghiệp tại Premier League. Chỉ tính riêng mùa giải này, anh có 3 pha lập công cho West Ham sau 6 trận đấu, nằm trong top 10 tay săn bàn tốt nhất giải.

Trớ trêu ở chỗ, Chicharito cứ ghi bàn thì đội bóng của anh lại thua. 3 bàn thắng mà Hạt đậu nhỏ vất vả mới có từ đầu mùa chưa trực tiếp đem về điểm số nào cho West Ham. Đoàn quân dưới quyền Bilic đã rơi xuống thứ 18 trên BXH.

Trở về Premier League sau nhiều năm xa cách, Chicharito được kỳ vọng sẽ là đầu tàu dẫn dắt West Ham. Anh có sự ủng hộ không chỉ từ CĐV The Hammers mà còn nhận nhiều lời động viên do người hâm mộ đội bóng cũ Man United gửi tặng.

Tuy nhiên, dường như HLV Bilic đang chưa tạo cho Chicharito không gian chơi bóng tốt nhất. Từ trước tới nay, khả năng tốt nhất của Hạt đậu nhỏ vẫn là đánh hơi cơ hội và xuất hiện đúng lúc để đưa bóng vào lưới.

Về nước Anh nhưng không phục vụ Man United, trò cưng của Sir Alex gặp vận đen bí ẩn - Ảnh 1.

Chicharito chưa thể đem lại sự khác biệt cho West Ham.

Tại West Ham, chân sút người Mexico được xếp đá cao nhất trên hàng công. Hàng tiền vệ The Hammers lại không đem tới sự hỗ trợ cần thiết.

Hệ quả là Chicharito thường xuyên phải đơn độc trong vòng vây hàng thủ đối phương. Thậm chí, các đồng đội còn nhồi cho anh các đường chuyền bổng, bất chấp chiều cao của Hạt đậu nhỏ chỉ là 1m75.

Ở trận đấu gần nhất gặp Tottenham, nhìn Chicharito vất vả vùng vẫy giữa những Sissokho, Dier, Toby Alderweireld hay Vertonghen, nhiều người hâm mộ không khỏi cảm thấy chút gì đó chạnh lòng. Nhiều tình huống, tiền đạo 29 tuổi phải lui về tận giữa sân để nhận bóng.

Vậy nhưng Chicharito vẫn biết để lại dấu ấn bằng bàn thắng rút ngắn tỉ số xuống còn 1-3. Đó là tình huống sở trường của Hạt đậu nhỏ. Anh khôn khéo bỏ lại người theo kèm và đánh đầu gọn gàng tung lưới.

Về nước Anh nhưng không phục vụ Man United, trò cưng của Sir Alex gặp vận đen bí ẩn - Ảnh 2.

Ngoài ghi bàn, Chicharito còn biết cách tạo ra cơ hội cho đồng đội. Sau 6 vòng đấu, tiền đạo người Mexico đã tạo ra 7 tình huống ngon ăn, nhiều thứ hai ở West Ham. Chỉ có điều, không một lần các đồng đội tận dụng thành công.

Xét về mặt bằng đội hình, West Ham thuộc vào hàng khá ở Premier League. Tiếc rằng HLV Bilic vẫn chưa tìm ra một chiến thuật phù hợp để tái hiện mùa giải 2015/16 thần thánh.

Cứ đà này, The Hammers có thể phải tìm tới một chiến lược gia khác. Không thể để những Chicharito, Arnautovic, Ayew, Carroll, Lanzini hay Michail Antonio bị bỏ phí từ tuần này qua tháng khác.


Chicharito lập cú đúp trận Southampton 3-2 West Ham:

Khi Uber chật vật với tin đồn đóng cửa thì Grab tuyên bố đã xong trận đánh giành thị phần

Trong vài ngày qua, thông tin được giới khởi nghiệp quan tâm bậc nhất có lẽ là tin đồn về việc Uber Việt Nam ngừng hoạt động sau khi bị truy thu 66,68 tỷ đồng tiền thuế.

Mặc dù CEO của Uber Việt Nam đã đính chính đây là thông tin thất thiệt nhưng đây là một điểm mốc quan trọng cho thấy sự hụt hơi của Uber trong cuộc chiến với Grab tại thị trường Việt Nam.

Trong diễn biến liên quan, ông Nguyễn Tuấn Anh, Chủ tịch Grab Việt Nam tuyên bố: ‘Chúng tôi đã xong trận đánh giành thị phần’

Grab vào thị trường Việt Nam sau Uber. Chưa hết, Uber là công ty tiên phong trong mô hình kinh tế chia sẻ dành cho xe taxi. Về vốn, vốn hóa của Grab chỉ bằng một phần nhỏ của Uber.


Vậy tại sao Grab lại vượt mặt Uber tại thị trường Việt? Bài này xin phân tích từ góc nhìn:
Mô hình Bản địa hóa dành cho Công ty Khởi nghiệp.

Những nhà sáng lập một công ty start up muốn gì? Theo tôi, hai mong muốn quan trọng nhất sẽ định hình nên mô hình kinh doanh của công ty:

Xét cho cùng, mặc dù rất nhiều người khởi nghiệp bắt đầu từ những ý tưởng, từ những giấc mơ và đích đến có thể không phải là doanh thu và lợi nhuận, nhưng doanh thu và lợi nhuận chính là phản hồi cho thấy sản phẩm/dịch vụ của công ty mình tạo được giá trị và được xã hội chấp nhận.

Trong trường hợp này, bài toán lợi nhuận có thể đặt ra phía sau nhưng mô hình kinh doanh phải được chứng minh bằng số lượng người sử dụng sản phẩm dịch vụ phát triển và thị phần của doanh nghiệp ngày một tăng trưởng.

Một lần nữa, đó là tín hiệu cho thấy sản phẩm của công ty mình tạo được giá trị và được xã hội chấp nhận. Và thực ra, cuối cùng thì những nhà đầu tư vẫn muốn thấy sự tăng trưởng thị phần và số lượng người sử dụng phải chuyển hóa được thành lợi nhuận.

Bản chất một công việc kinh doanh là tạo ra lợi nhuận. Những công ty thực sự cần có khách hàng thực sự và có doanh thu thực sự.

Công ty khởi nghiệp cũng vậy, câu hỏi ban đầu đặt ra có thể là từ những mục tiêu lớn: “Công ty của ta có gì có thể đóng góp cho xã hội” nhưng đừng bao giờ quên câu hỏi quan trọng sau cuối: “Công ty có thể kiếm tiền bằng cách nào?”

Cuốn sách “Kẻ ích kỷ lãng mạn” của nhà văn lừng danh Frédéric Beigbeder vẽ chân dung nhân vật chính rất giống với nhiều người khởi nghiệp.

Bản chất, những người khởi nghiệp luôn có dòng màu phiêu lưu lãng mạn chảy trong người. Nhưng sử dựng hết nguồn lực tài chính và nhân sự từ các nhà đầu tư chỉ để muốn thể hiện cái tôi của mình một cách mù quáng thì sẽ trở nên ích kỷ.

Rất nhiều công ty khởi nghiệp thử nghiệm ý tưởng của mình mà không biết đến lúc nào dòng tiền mới về.

Tỷ lệ các công ty khởi nghiệp thất bại sau 2 năm đầu tiên lên tới hơn 80%. Trong số đó, chỉ dưới 5% thực sự bứt phá mạnh mẽ, phần còn lại thì chỉ đủ sống qua ngày. Tuy nhiên, khi khởi nghiệp, ai cũng nghĩ mình thuộc về 5% tỏa sáng.

Điểm khác biệt của một người lãng mạn với một doanh nhân khởi nghiệp, đó chính là lãng mạn một cách thực tế. Vậy thì sau khi bay bổng với giấc mơ của mình, hãy trở lại với thực tế là ước mơ cũng cần phải có nguồn lực để nuôi sống.

Rất nhiều công ty sau một thời gian đam mê và dại khờ cuối cùng cũng sẽ phải đối mặt với bài toán thực tế khắc nghiệp cơm áo gạo tiền. Rất nhiều công ty khởi nghiệp không thể sống sót trước khi có dòng tiền quay lại.

Điều trớ trêu là khi doanh nghiệp không có dòng tiền, việc gọi vốn sẽ rất khó khăn. Nhưng khi có dòng tiền, có khách hàng, việc gọi vốn lại lập tức trở nên dễ dàng hơn rất nhiều. Cuối cùng, công ty khởi nghiệp vẫn cần phải tập trung vào sản phẩm và khách hàng để tạo ra dòng tiền hơn là tập trung vào việc gọi vốn.

Chúng ta cứ nghĩ rằng những công ty khởi nghiệp sẽ phải tạo nên một thứ gì đó chưa từng bao giờ có trên thị trường. Tuy nhiên, có những con đường dễ dàng hơn dành cho start up với khả năng thành công cao hơn, tôi xin giới thiệu dưới đây:

Nói nôm na, đây là cách bắt chước hay copy những mô hình đã thành công. Điều này thực ra không có gì xấu. Rất nhiều công ty khởi nghiệp ở nước ta đã đi theo con đường này và gặt hái thành công.

Phương pháp này đảm bảo là mô hình đó đã được chứng minh là thành công và khách hàng tiềm năng là chắc chắn có. So với thống kê của tạp chí Inc. thì hơn 70% công ty khởi nghiệp đưa ra thị trường sản phẩm mà khách hàng không cần thì phương pháp Cloning đảm bảo đem lại sự an toàn lớn hơn rất nhiều.

Ví dụ như mô hình Groupon khi đã được chứng minh thành công, lập tức một loạt mô hình cloning đã xuất hiện ở nước ta và tồn tại đến giờ như MuaChung, HotDeal. Hay như mô hình của Amazon từ một cửa hàng bán sách online trở thành một đại siêu thị lớn nhất thế giới có sự tương đồng rất lớn với mô hình Tiki của Việt Nam.

Cloning là một hướng đi rất an toàn và luôn có thị trường dành cho những sản phẩm cloning, miễn là bạn phải xuất hiện đúng lúc và đúng thời điểm vì nhu cầu của khách hàng đã được khẳng định.

Tuy rằng chúng ta đang sống trong một thế giới phẳng, tuy nhiên, trên thực tế, mỗi quốc gia vẫn có những đặc điểm về địa lý, dân số và thói quen tiêu dùng khác biệt. Nếu bạn thấy có sản phẩm ở một nơi nào đó thực sự xuất sắc, bạn có thể nhập khẩu về hoặc bản địa hóa nó để mang lại trải nghiệm mới cho khách hàng.

Ở đây, hàng loạt cửa hàng hoa quả nhập khẩu, những chuỗi thực phẩm sạch đang thực hiện theo cách làm nhập khẩu và bản địa hóa.

Tôi sẽ chia sẻ và cách thức này với trường hợp cụ thể của Grab và Uber ở phần sau.

Đây là mô hình khóa trao tay, giúp doanh nghiệp nhận nhượng quyền có thể có được toàn bộ bí quyết về sản phẩm, cốt lõi vận hành, kinh nghiệm quản lý, hỗ trợ về marketing và quyền sử dụng thương hiệu mạnh. Nhiều doanh nghiệp đã trở nên lớn mạnh nhờ vào cách mua nhượng quyền của những thương hiệu lớn.

Ví dụ như Jardines Group là công ty chuyên mua nhượng quyền của những thương hiệu ẩm thực nổi tiếng thế giới và triển khai ở khu vực Châu Á – Thái Bình Dương, là đại diện tại khu vực này những cái tên đình đám như Starbucks, KFC, McDonald’s v.v… kể cả trong lĩnh vực IT, nếu các bạn có đủ năng lực và chuyên môn để trở thành đại lý của Facebook, Google v.v… thì công việc kinh doanh sẽ bền vững hơn rất nhiều so với một công ty khởi nghiệp với sản phẩm lõi chưa được chứng minh.

Nói tóm lại, một công ty khởi nghiệp xét cho cũng cũng là một công ty, và một trong những mục tiêu quan trọng bậc nhất của việc kinh doanh là phải tạo ra sản phẩm có giá trị cho xã hội và tạo được dòng tiền.

Nếu chúng ta chỉ mơ mộng tạo ra sản phẩm mà chúng ta cho rằng hay nhưng không tạo được dòng tiền đủ để nuôi sống doanh nghiệp thì thất bại là điều chắc chắn.

Bản địa hóa là cách thức rất nhiều công ty nội địa có thể sử dụng đối đối đầu với những đối thủ sừng sỏ từ nước ngoài. Kể cả trong lĩnh vực công nghệ là lĩnh vực được coi là phẳng nhất của thế giới phẳng thì vẫn có thể bản địa hóa sản phẩm được. Khi Trung Quốc cấm truy cập facebook khó khăn do đó xiaonei trở thành công cụ thay thế.

Hay bộ chữ đặt biệt đã khiến Google không thể đấu lại với Yandex tại thị trường Nga. Hoặc nắm bắt được nhu cầu muốn download video của người dùng nên trình duyệt Coccoc tính hợp tính năng này khiến Coccoc trở thành đối trọng của trình duyệt Google Chrome tại thị trường nước ta.

Grab đến với thị trường Việt Nam sau Uber nhưng họ đã có hai điều chỉnh về mang tính chất bản địa hóa để phục vụ khách hàng tốt hơn. Điều đó thể hiện sự am hiểu thị trường địa phương của họ tốt hơn so với đối thủ.

Xét cho cùng, CEO Travis Kalanick của Uber đến từ Mỹ, trong khi CEO Grab là Anthony Tan đến từ Malaysia, sự am hiểu về văn hóa giao thông và văn hóa tiêu dùng của hai vị quân vương đối với thị trường Việt Nam là rất khác nhau.

Và kết quả là Grab tuy đến thị trường Việt sau Uber nhưng đã có những điều chỉnh mang tính bản địa hóa rất nhanh để vươn lên vị trí số 1 về thị phần. Trong đó, có 2 cột mốc giúp Grab bứt lên một cách mạnh mẽ

Khi Uber mới vào thị trường, với vị thế là một Startup Unicorn và là kẻ khai phá thị trường thì chỉ những người có thẻ credit card mới sử dụng được dịch vụ của Uber.

Điều này có thể giúp cho công ty kiểm soát luồng tiền một cách dễ dàng, tuy nhiên, điểm bất tiện của nó chính là không nhiều người Việt có thể credit card. Thói quen sử dụng tiền mặt vẫn phổ biến nhất trong văn hóa tiêu dùng của người Việt.

Và khi Grab vào thị trường Việt, họ cho người tiêu dùng thanh toán bằng tiền mặt. Người tiêu dùng dễ sàng sử dụng dịch vụ hơn rất nhiều.

Cuối cùng thì Uber cũng phải chấp nhận cho người sử dụng dịch vụ trả bằng tiền mặt. Tuy nhiên, một lượng lớn người tiêu dùng đã bị Grab hút mất.

Sau khi tung ra chiến lược dùng tiền mặt để hút người dùng, Grab tiếp tục có bước đi tiếp theo, đó là tung ra dịch vụ Grab Bike. Lại một nhu cầu bản địa hóa nữa, đó là nhu cầu đi xe taxi không nhiều bằng nhu cầu đi xe ôm, đó mới là mảng thị trường lớn.

Và hơn nữa, khi Grab Bike tung ra, tất cả các lái xe đều mặc đồng phục màu xanh của Grab lại tạo hiệu ứng ngược lại giúp cho thương hiệu Grab ăn sâu trong tâm trí người tiêu dùng.

Những buổi “đại hộ võ lâm” của tài xế Grab cho thấy cả một sân vận động chật kín xe ôm chạy Grab thực sự là những cuộc biểu dương sức mạnh đối với Uber. Sau đó, Uber cũng ra dịch vụ xe ôm Uber nhưng rõ ràng trong mảng xe ôm, Grab đã tiến rất nhanh.

Bằng hai điều chỉnh bản địa hóa, Grab đã vượt qua gã khổng lồ Uber, dĩ nhiên cũng có sự góp sức từ nội bộ Uber toàn cầu có những biến động lớn khi Founder/CEO Travis Kalanick bị ép phải từ chức. Tại Việt Nam, thị trường có vẻ đã được phân định. Hôm qua, chủ tịch Grab Việt Nam đã tuyên bố: ‘Chúng tôi đã xong trận đánh giành thị phần’

Bản địa hóa là công cụ mạnh giúp công ty Startup có thể tìm ra ngách thị trường và nhanh chóng chiếm lĩnh thị trường để cạnh tranh với các đối thủ khác.

Một trong những ảo tưởng của việc khởi nghiệp, đó là chúng ta nghĩ rằng khởi nghiệp sẽ có rất nhiều tiền, sẽ có nhiều thời gian và có nhiều quyền lực. Điều này tạo nên một xu hướng là khởi nghiệp theo phong trào, đây là xu hướng không nên cổ vũ. Bởi xét cho cùng, khởi nghiệp không dành cho tất cả mọi người.

Và thực tế thì không phải khởi nghiệp lúc nào cũng là lựa chọn đúng. Bởi một người có thể theo đuổi và trở thành một thầy giáo giỏi, một bác sĩ giỏi vẫn có đóng góp cho xã hội lớn hơn rất nhiều so với một doanh nghiệp khởi nghiệp làng nhàng. Đừng khởi nghiệp theo phong trào bởi khởi nghiệp không phải là lựa chọn duy nhất.

Không phải tự nhiên chính phủ đã có rất nhiều chính sách và chương trình hỗ trợ khởi nghiệp trong năm qua.

Và thực tế, tiếng nói từ cộng đồng khởi nghiệp đã được Chính phủ lắng nghe và đó là những tín hiệu đáng mừng dành cho cộng đồng khởi nghiệp như thực hiện đề án “Hỗ trợ hệ sinh thái khởi nghiệp đổi mới sáng tạo quốc gia đến năm 2025”, sửa luật hình sự (điều 529), điều đó giúp môi trường khởi nghiệp trở nên dễ dàng hơn nhiều.

Bởi xét cùng, một doanh nghiệp khởi nghiệp thành công sẽ có đóng góp được rất nhiều cho xã hội.

Những công ty hàng đầu Việt Nam một thời cũng đã từng là những công ty khởi nghiệp.

Mặc dù có nhiều công ty khởi nghiệp thất bại nhưng một công ty khởi nghiệp thành công thôi cũng đã cung cấp được rất nhiều dịch vụ giá trị gia tăng đến cho xã hội, đóng góp rất lớn cho ngân sách nhà nước và đem lại công ăn việc làm cho hàng chục ngàn người lao động.

Kể cả doanh nghiệp thành công ở quy mô nhỏ hơn thì việc có thể gánh đỡ cho xã hội 5-10 lao động, giúp nhân viên của mình có một cuộc sống ổn định cũng đã là điều rất đáng khuyến khích.

Xét cho cùng, những người đam mê khởi nghiệp là những người mơ mộng bởi nếu nhìn trên tỷ lệ những công ty thất bại/công ty thành công thì những người có đầu óc logic thông thường sẽ không chọn con đường khởi nghiệp.

Tuy nhiên, rất nhiều những sản phẩm tuyệt vời và những công ty tuyệt vời được tạo dựng từ những kẻ mơ mộng như vậy. Bởi sợ hãi thất bại thường hiếm khi khiến họ lùi bước, Drew Houston, CEO/Founder của Dropbox đã nói: “Đừng lo về thất bại. Bạn chỉ cần đúng 1 lần” hay như Steve Jobs huyền thoại đã nhắn nhủ: “Hãy khát khao và hãy dại khờ”.


(*) Bài viết thể hiện quan điểm của tác giả. Tiêu đề do tòa soạn đặt.

Uber, Grab và người lái xe ôm cuối cùng

Ở cái thành phố này, dường như có những điều là lẽ thường và sẵn có. Nhìn đâu cũng có, ở bất kỳ xó xỉnh nào, dù hoa lệ hay nhếch nhác, cứ đảo mắt là thấy.

Cái ngày xửa xừa xưa, cũng từng có những thứ tưởng chừng như mãi mãi. Câu hò tào phớ trong ngõ nhỏ. Lời gọi bánh mì nóng được ủ trong rổ mây sau xe đạp. Tiếng rao nhôm sắt vụn qua chiếc loa chạy ắc quy. Chẳng cần đi đâu cả, cũng không phải mất công bảo tồn. Vì sáng mai, thế nào cũng nghe lại.

Ấy vậy mà chúng biến mất đi lúc nào không hay. Còn chúng ta cũng đã quên đi mất lúc nào không hay.

Ồ, còn những điều cứ ngỡ đã thành huyền thoại, cứ ngỡ là bất biến. Những điều mà thế hệ sau chỉ còn biết đến qua thế này:

“Ta còn em một Hàng Đào

Không bán đào

Một Hàng Bạc

Không còn thợ bạc

Đường Trường Thi

Không chõng, không lều

Không ông Nghè bái tổ vinh quy…”

Ta còn em, ta còn em…

Cũng ở thành phố này, một thứ luôn luôn sẵn có, đó là xe ôm. Ông xe ôm nào cũng nhang nhác giống nhau. Một cái xe cũ, chiếc áo sờn, da ngăm đen, thường hay có râu, mũ bảo hiểm cho khách bao giờ cũng rất bẩn.

Và thường thì họ vô cùng cảm tính về giá cả. Ví dụ thế này:

Từ đây đến phố Trúc Khê bao nhiêu tiền?

Cậu cho 80 nghìn… (Kèm theo đó là ánh mắt đầy hy vọng, ngu ngơ đến tội nghiệp.)

Ơ đắt thế, em hay đi có 60 nghìn thôi anh.

Thôi cũng được, lên xe đi. À mà đi đường nào cậu nhỉ?

Không một nhà kinh tế nào lý giải được logic tính tiền của các ông xe ôm.

Với anh, ông xe ôm không giống các ông xe ôm khác. Ông xe ôm của anh hay dựng xe ngồi ở ngã tư gần quảng trường thành phố. Địa bàn này có lẽ chỉ của mình ông, bởi đây là nơi tuyệt đối cấm đỗ, cấm dừng. Vỉa hè sạch bóng không hàng quán, len lỏi các bốt canh. Không tin, hãy cứ thử dựng xe ở đó 10 phút là sẽ có người đến hỏi ngay. Nhưng ông xe ôm thì không. Ông vẫn ở đó ngang nhiên đến kỳ lạ.

Uber, Grab va nguoi lai xe om cuoi cung hinh anh 1

Những cuộc chuyện trò trong suốt quãng đường rong ruổi luôn mới mẻ. Ông xe ôm và anh than phiền về thời tiết, đường tắc, ô nhiễm và cả bốc phét về thế giới chuẩn bị có chiến tranh. Tán dóc về một xã hội ngày xưa, dù xưa đến độ anh chẳng biết gì về nó.

Chuyện ông kể có thật hay không – anh không biết. Đi qua phố nhà binh, ông bảo hồi xưa Mỹ nó ném bom thành phố dữ dội. Ta đối phó lại bằng cách đưa một vài tù binh Mỹ quan trọng đến đây, rồi báo cho nó biết. Thế là Mỹ tránh khu phố này ra.

Thỉnh thoảng ông lại văng tục. Những ngán ngẩm và bạc bẽo về cuộc đời. Rồi cả những câu chuyện tục tĩu nhất về cơ thể phụ nữ. Số đo, cân nặng, những đường cong, mùi thơm của da thịt. Nhưng thường rồi lại quay về biện hộ cho việc tại sao đàn ông mới sau 30 tuổi đã sở hữu những vật chỉ để trang trí. Duy trì nòi giống là áp lực lớn nhất của đời người. Ai bảo đàn ông không khổ?

Mỗi khi đến nơi là cuộc trao đổi kết thúc, dù dang dở đến đâu. Không cần kết luận, không cần quán triệt, không cần follow-up. Lần sau có đi xe ôm tiếp thì không nhắc lại, mặc dù chẳng quên. Những quy tắc mà chỉ người đi xe ôm mới hiểu với nhau. Giống như quy tắc đi xe ôm nhưng đừng có mà ôm thật.

Một lần anh bạo gan hỏi ông tại sao ngày nào cũng đứng ở ngã tư đó mà không hề bị đuổi đi. Ông bảo rằng bởi không ai động tới ông cả. Vì ông là người lính. Ông tham gia một chiến trường nào đó trong vô số chiến trường từ 1945 đến nay – hồi đó anh không nhớ được. Dân tộc mình trải qua bao nhiêu cuộc chiến để được như bây giờ. Vậy mà sao những kẻ hậu thế lại quên?

Giải ngũ, giống như bao người khác, ông chạy xe ôm để kiếm sống. Ban đầu đứng ở gần nhà, sau đó ở những nơi đông dân cư. Nhưng vẫn không trụ được. Thế rồi ông phát hiện ra cái ngã tư này, vốn có nhiều cơ quan, nhiều dân văn phòng, nhưng lại chẳng có ai cạnh tranh cả.

Uber, Grab va nguoi lai xe om cuoi cung hinh anh 2

Có khách, ông bắt đầu đứng đó, nhìn những chiếc xe biển xanh, biển đỏ, biển trắng đi qua. Một tuần, hai tuần rồi cũng bị hỏi. Nhưng khi biết là cựu chiến binh, người ta bỏ qua. Miễn là ông đừng ồn ào, đừng chửi tục, đừng phê phán. Cũng đừng đăng lên mạng để câu like và lên giọng so sánh “ở Tây người ta thế này”.

(Sau này anh đi Tây mãi. Một phần ba cuộc đời của anh là ở Tây. Mà là những xứ chẳng thể Tây hơn được nữa. Tây hết mình. Cho nên đừng có mà mang Tây ra lòe nhau).

Ông xe ôm. Anh chưa bao giờ hỏi tên, mà chỉ gọi ông như vậy, chỉ nghĩ ông là như vậy. Cũng giống như bao nhiêu người lái xe ôm khác. Chưa một ai hỏi tên anh, làm gì, đại diện cho ai, đi hết nửa đời đến nay đã nhặt nhạnh được bao nhiêu danh và lợi. Vẫy, gọi, mặc cả, lên xe, đến nơi thì trả tiền. Thế là xong, đơn giản. Lần nào hỏng xe, lười biếng, hay đơn giản là vì nhậu xỉn sau giờ làm, chỉ cần bước ra đúng ngã tư đó là thấy. Không hỏi tên, bởi vì cứ nghĩ chỉ cần ra đó vẫy.

Với anh khi đó, ông xe ôm giống như hàng xôi buổi sáng, bát phở bò, tiệm tạp hóa, thẻ điện thoại Viettel, chai Lavie. Lẽ thường, sẵn có. Ê xe ôm. Vẫy là có. Đơn giản.

Những năm tháng đó, anh cắp ô đi làm và coi ông xe ôm như một phần tự thân của khu phố này. Trong bức tranh mà anh hình dung, có hàng cây cổ thụ che kín bầu trời, những căn biệt thự kiểu Pháp, những bốt canh với các anh bộ đội và có ông xe ôm.

Bẵng qua một vài năm, trong một ngày mùa hạ mưa trút xối xả, Anh cất bức tranh vào tủ, chẳng khóa lại, cũng chẳng niêm phong. Rồi vội vã xa xứ, để đeo đuổi những điều tưởng chừng quê hương không bao giờ có.

Những năm bỏ đi ấy, anh vô tình quên bẵng đi ông xe ôm. Quên luôn cả hình ảnh của ông mỗi khi nhớ lại về khu phố cũ. Vẫn hàng cây, biệt thự, bốt canh, nhưng tuyệt nhiên không có ông. Ngay cả có những khi tiềm thức quẫy đạp nhất, khi nghe những bài hát của Phú Quang, qua giọng ca Trọng Tấn, hay cả khi anh viết lại câu chuyện về 3 lần bị nhầm là xe ôm – anh vẫn quên mất ông. Từ trước tới nay, ông giống như nhiều thứ ở thành phố này – đều lẽ thường và sẵn có.

Có, thì không quý. Tiếng Anh người ta gọi là “taking things for granted”. Nhớ chưa?

Khi những thôi thúc tìm tòi mới lạ qua đi, đó là trở về với tất cả sự choáng ngợp. Anh trở về để nhìn thấy những cầu vượt, đường cao tốc trên cao, những trụ đường tàu điện, những chàng trai thế hệ 10X cao 1m90 khiến tất cả những gì từng biết đều trở nên nhỏ bé. Một hàng, một quán, một biển hiệu, những màu xanh đỏ tím vàng pha trộn.

Những món ăn có thịt, có phô-mai, gọi là ship đến ngay trong vào 15 phút. Những thứ rẻ tiền: rượu, chè, thuốc, tệ nạn, cấm trẻ em dưới 16 tuổi và người già trên 60 tuổi. Những thứ xa hoa hơn: văn hóa, sự sang trọng, học thức, nhóm bạn thượng lưu, y tế, giáo dục, đi đâu cũng được gọi là “anh”, chức danh bắt đầu viết là “Mr.”, những talkshow để cùng nhau bốc phét.

Muốn gì là có hết, thế mới ghê. Chỉ cần gõ đúng từ khóa, vừng ơi mở ra. Mở ra nhé, vừng ơi là vừng.

Khi đó, anh chợt nhận ra rằng thầy trò Đường Tăng trải qua 81 kiếp nạn cũng chỉ để đi lấy một tập sách. Mà ngày nay chỉ cần download về là có. Lại còn dịch sẵn sang tiếng Việt, trong một series sách về “kỹ năng lãnh đạo và thiền” của một nhà xuất bản thời 4.0. Mới nhận ra rằng sau bao nhiêu năm dùi mài đó, cũng chỉ để tiếp tục tán chuyện với ông xe ôm về một thế giới khốn cùng, cho có vẻ uyên bác hơn.

Mới nhận ra rằng: ta chẳng làm gì. Càn khôn tự xoay chuyển. Vật tự đổi, sao tự dời.

Đôi khi chẳng cần đi tìm. Chỉ cần đợi.

Có điều là sự đổi thay khiến mọi thứ ngột ngạt hơn, con người cáu bẳn hơn. Một kẻ lái xe ẩu trên đường, một lão bảo vệ xấu tính hay vòi tiền ở bể bơi, một gã thợ sửa nhà cẩu thả và gian dối. Thêm vào đó là cái bụi, cái nóng, cái ồn. khiến cho người ta trở nên thiếu kiên nhẫn và thiếu bao dung với nhau hơn.

Tưởng chừng có thể bục ra bất cứ lúc nào. Thật dễ để cãi nhau với người lạ. Có thể to tiếng với bất cứ ai, miễn là kẻ đó không mạnh hơn mình.

Rồi sau tất cả là sự biến mất trong lãng quên. Những hàng cây cũ, loài chim sẻ, tiếng ve rền rĩ, xe đạp, tà áo dài, làn tóc mai, những bài hát về thành phố này. Và cả những lời hứa.

Cáu um lên, anh hỏi một người bạn của mình đang công tác tại thành phố. “Thế này là thế nào? Trả lại như cũ đây. Hỏng hết rồi. Vì sao lại thế? Là tại quan. Hay tại dân? Nếu là tại quan, vì sao quan không nghe. Nếu là tại dân, vì sao dân không hiểu?”

Bạn anh bảo: “Trước đã thế, sau hình như vẫn thế. Cậu cứ bình tĩnh, tất cả đều đúng quy trình. Đây nhé: một, hai, ba, bốn”.

Anh cãi: “Nếu không tại ai cả, thì những người đang ở vị trí như mày, mà không cứu được, cũng bị trách nhiệm liên đới nhé”.

Bạn anh phản bác lại: “Cậu hiểu thế nào là dân? cả tao và mày đều vừa là dân, vừa là đầy tớ của dân cơ đấy. Lấy tư cách gì mà trách nhau. Thôi, ta làm sao cho quan giỏi hơn ta, làm sao cho dân giỏi như ta vậy”.

Hòa cả làng. Thế là phá lên cười. Đàn chim sẻ vụt bay lên trời.

Nhưng mà bậy nào, đừng có văn nữa. Cây chặt đi hết rồi, chẳng bao lâu sẽ chẳng còn gì, ngoài cái loài chim chỉ để trang trí? Thế là lại phá lên cười.

Xứ ta là xứ của những con người vị tha. Chẳng cần biết đúng hay sai, miễn là cười với nhau một cái, thế là ổn.

Ôi cái lũ se sẻ ngu ngốc, hồng hạc bay đi lâu rồi…

Anh gặp lại ông-xe-ôm, trong một lần tình cờ quay lại cái ngã tư nhiều hàng cây đó. Ông-xe-ôm vẫn ngồi vắt vẻo trên cái xe cũ, dưới hàng cây.

Xe ôm… Anh gọi.

Chào cậu, cậu đi đâu?

Ơ kìa anh, em mới về, em là…

Là ai nhỉ? Anh chợt nhớ ra mình chưa bao giờ nói tên cho ông xe ôm biết cả. Với ông, anh là kẻ không danh tính. Anh chợt nhớ ra quy tắc đi xe ôm là không nhắc lại. Vậy cho nên ông không nhớ ra anh, thì cũng đừng buồn. Đã bảo đi xe ôm thì đừng có ôm thật. Ai khiến anh cứ ôm.

Cho em về đây… về đây… Bao nhiêu tiền ạ? – anh chờ đợi cuộc trả giá quen thuộc.

Cậu cứ lên đi, thường thì 60 nghìn, nhưng chuyến này miễn phí. Đây là cuốc xe cuối, từ mai tôi nghỉ rồi.

Sau này ông mới biết về những cái gọi là Uber và Grab. Chúng như bầy cỏ dại, mọc khắp nơi chỉ sau một cơn mưa rào.

Trong chuyến xe cuối đó, ông xe ôm kể cho anh về sự thay đổi của thành phố này trong những năm tháng anh đi xa. Những con đường mới mở, hàng quán, xe cộ. Đông đúc lên cũng theo cấp số nhân. Cuộc sống thị thành đắt đỏ lên theo cấp số nhân. Mớ rau, lạng thịt, điện, nước, thuốc càng ngày càng khó xoay xở.

Ấy vậy mà người người vẫn sống được. Mà sống xa hoa. Uống Coca Cola, đi massage, tập yoga, nhảy salsa, lái xe Toyota, ở vila, tiêu đô-la.

Ông cũng không hiểu tại sao, trong những năm trở lại đây, ít khách đột ngột. Người ta không đi xe ôm nữa hay sao. Thoạt đầu ông chỉ thấy những khách quen cũ vắng dần. Rồi trên đường không ai vẫy ông nữa, mà họ cầm điện thoại một lát là có xe đón.

Uber, Grab va nguoi lai xe om cuoi cung hinh anh 3

Sau này ông mới biết về những cái gọi là Uber và Grab. Chúng như bầy cỏ dại, mọc khắp nơi chỉ sau một cơn mưa rào. Những thanh niên mặc áo đồng phục xanh, đội mũ xanh, vù một cái là chạy đến bắt khách. Điện thoại có chỉ đường, không đi đâu mà lạc.

Cứ thế, chỉ trong vài năm, những người hành nghề xe ôm truyền thống như ông cứ thưa dần. Trước đây chỉ cần đựng xe đầu ngõ, ba bốn xe chia nhau đi. Bây giờ thưa dần, thưa dần rồi vắng hẳn. Rồi hôm nay đến lượt ông, dù đã cố níu kéo mãi.

Từng cũng có người chỉ cho ông Uber và Grab. Cũng không cần hiểu chúng khác nhau như thế nào. Có điện thoại cảm ứng, là làm được. Họ hỗ trợ nhiều lắm, khuyến mại nhiều lắm, đăng ký làm xe ôm cho họ cũng dễ lắm. Rong ruổi trên đường, có khách liên tục, mỗi ngày chịu khó cũng kiếm được 3 trăm hay 4 trăm nghìn.

Nhưng ông chịu. Cuộc đời ông đã trải qua nhiều thay đổi, khốn khó đến tận cùng. Ông không quen rong ruổi trên đường đi bắt những người khách vu vơ. Hành nghề xe ôm suốt nửa cuối cuộc đời. Nhưng nay thay đổi một chút nữa thì ông không làm được. Ông quen dựng xe ngồi ở con phố đó, chờ khách gọi mình. Ê xe ôm! Chờ đợi, ngắm nhìn thành phố, ngày ngày quan sát những chiếc ôtô đến và đi. Ngồi trong đó có biết bao nhiêu bạn của ông, thế hệ của ông. Ông quen với việc ngồi dõi nhìn các dòng thời cuộc trôi qua, và bỏ quên mình.

Chiến tranh, hòa bình, đổi mới, phát triển, hội nhập, trả giá, Donald Trump ở xứ xở thần tiên. Thay đổi khó khăn và dễ dàng biết chừng nào.

Cuộc đời ông đã trải qua nhiều thay đổi, khốn khó đến tận cùng. Ông không quen rong ruổi trên đường đi bắt những người khách vu vơ. Hành nghề xe ôm suốt nửa cuối cuộc đời. Nhưng nay thay đổi một chút nữa thì ông không làm được

Đó là cuộc gặp lại và cũng là lần cuối cùng đi với ông xe ôm. Từ bận đó trở đi, anh không bao giờ gọi xe ôm nữa. Anh gọi Uber. Tài khoản của anh được đánh giá 4.9/5 sao. Khách hàng ưu tú. Trước đó ở Tây chỉ là 4.75, nhưng từ khi trở về lại đây, điểm cứ tăng vùn vụt. Là anh thân thiện, là những tài xế dễ dãi, là sự nịnh bợ của công ty hay là vì xứ ta là xứ mê mẩn với thành tích?

Báo chí sau đó đăng thông tin “Các hiệp hội vận tải, hãng taxi “tố” Grab, Uber coi thường pháp luật”. Kinh tế chính trị nhập môn: khi nào thì nhà nước nên can thiệp vào thị trường. Xin thưa: khi nào có thất bại của thị trường. Vậy ai có đủ khả năng để chứng minh đó là thất bại của thị trường? Taxi truyền thống lên tiếng. “Truyền thống” – một từ thật là đẹp. Cứ bám vào nó, là biện hộ được cho sự trì trệ.

Hiệp hội nào cho các ông xe ôm, cho những chú chim se sẻ ở cái thành phố này. Hồi xưa khi đốn cây, người dân phản đối, rồi có kẻ biểu diễn khóc lóc ôm cây chụp ảnh. Bây giờ không có ai khóc cho các ông xe ôm cả. Là tại quan hay tại dân?

Và họ cũng không tự khóc cho mình. Thế là đúng. Ai bảo xe cà tàng, ai bảo mũ bảo hiểm bẩn, ai bảo áo mướt mồ hôi. Ai bảo không biết đường, đi lung tung. Ai bảo mỗi đoạn ngắn mà mặc cả bừa phứa lấy 80 nghìn. Ai bảo hay chửi bậy, nói chuyện tục tĩu. Ông xe ôm của anh, nếu có chạy Uber, chắc sẽ toàn ăn 1 sao.

Vẫn biết là quy luật của phát triển, đánh đổi là tất yếu, vẫn biết là bàn tay vô hình kỳ diệu. Nhưng bàn tay đó như trêu ngươi con người. Bàn tay đó, như bao bàn tay khác khi đi hát karaoke, nghịch ngợm, hư đốn, sờ mó linh tinh. Chẳng có ai tét cho một cái, mời đồng chí về lại vị trí cũ.

Và mặc dù đã quen với những đổi thay, bội phản. Đã quen với việc không có gì là mãi mãi. Như những lời thề sẽ không bao giờ quên. Để rồi lại cất dần vào tủ, khóa lại, rồi quên luôn cái tủ. Nhưng vẫn cảm giác đăng đắng.

Thà vứt béng nó đi. Ai lại bỏ vào tủ rồi lãng quên như thế.

Rồi nước ta sẽ công nghiệp và hiện đại, về cơ bản là như thế. Thành phố đã xây xong các con đường tàu điện trên cao, cứ đi rồi cũng đến. Những hàng cây xanh mới cũng mọc cao hơn, tỏa tán lá rộng phủ kín. Văn minh, sạch đẹp, hiện đại.

Những ông xe ôm rồi sẽ biến mất khỏi thành phố này. Sẽ chỉ còn trong tranh ảnh và may mắn lắm thì được dựng một tiêu bản trong bảo tàng.

Lại nói về tàu điện. Có lẽ một trăm năm nữa, người ta sẽ lại hát như thế này:

“Ta còn em tiếng hàng ngày

Vang âm hè phố

Tia hồ quang

Chớp chớp bên đường

Toa xe điện cuối ngày

Người soát vé,

Áo bành tô cũ nát…

Lanh canh! Lanh canh!”

Bởi lẽ, thành phố này không thiếu những điều để cất vào tủ cho thành hoài niệm. Như vại dưa muối, như chai rượu vang, như lọ tương để chấm rau muống. Ấp ủ. Người ta lưu lại sự huyền thoại của thành phố này trong những câu hát, trong những bức tranh cổ. Đều chung chung, vụn vặt. Những tiểu tiết đều bị quên đi. Chỉ còn lại những gì huyền ảo mơ hồ.

Những ông xe ôm rồi sẽ biến mất khỏi thành phố này. Sẽ chỉ còn trong tranh ảnh và may mắn lắm thì được dựng một tiêu bản trong bảo tàng. Giống như những hàng gánh rong.

Như câu hò tào phớ trong ngõ nhỏ.

Như lời gọi bánh mì nóng được ủ trong rổ mây sau xe đạp.

Như tiếng rao nhôm sắt vụn qua chiếc loa chạy ắc quy

“Ê… xe ôm…” – như anh vẫn từng gọi.

Năm 2017, thành phổ vẫn đang dở dang với những công trình. Những hàng cây mới trồng còn chưa kịp vươn cao, oằn mình trong nắng bụi.

Năm giờ chiều, xe cộ tan tầm đi lại như bầy ong thợ. Lác đác những bộ đồng phục màu xanh Uber, Grab.

Anh mặc một chiếc áo cũ. Không kiếm nổi một manh áo sờn. Lái một chiếc dream cũ. Không kiếm nổi một cái xe cà tàng hơn. Còn mũ bảo hiểm, tất nhiên là không bẩn.

Thành phố ghi nhận lượng bụi PM2.5 trung bình năm lên tới 50,5 µg/m3. Anh chẳng hiểu là cái gì. Chỉ biết là cao gấp 5 lần khuyến nghị của WHO.

Còn WHO – thì tất nhiên anh biết là cái gì.

Mặc kệ. Anh hít một hơi dài. Cài số 2, rồi lái chiếc Dream hòa mình vào dòng xe cộ trên phố.

Vờ như một người lái xe ôm cuối cùng.